Grondig onderzoek voor een weerbare bodem

Om meer inzichten te krijgen in de invloed van het bodemleven op de ziekteweerbaarheid is afgelopen jaar het project ‘Grondig onderzoek voor een weerbare bodem’ opgestart in een samenwerking tussen HLB, Bioclear earth en The Potato Valley.

In het huidige landbouwsysteem wordt een geïntegreerde teeltaanpak met alternatieven voor chemische gewasbescherming steeds belangrijker voor een duurzame en economisch rendabele teelt. Aandacht voor een goede bodemkwaliteit met een goede ziekteweerbaarheid speelt hierin een grote rol.

De mate van de gevoeligheid van een bodem voor ziekten en plagen, is afhankelijk van de fysische, chemische en biologische samenstelling. Veel onderzoek naar bodemkwaliteit en ziekteweerbaarheid richt zich op de fysisch-chemische parameters van de bodem, die relatief makkelijk te meten zijn. De biologische kant blijft vaak onderbelicht of wordt slechts oppervlakkig onderzocht op het gebied van macrofauna en ziekteverwekkers. Het ‘goede bodemleven’ bestaat naast macrofauna (bijvoorbeeld wormen), ook uit bacteriën, schimmels en nematoden, die bijdragen aan bodemkwaliteit door onder andere het vrijmaken van nutriënten en het verbeteren van de bodemstructuur. Daarnaast beschermt het bodemleven tegen de uitbraak van ziekten en is daarmee ook van invloed op de ziekteweerbaarheid.

De komende 3 jaar worden in dit project de nematoden (HLB) en microben (Bioclear earth) populaties geanalyseerd van praktijkpercelen in het noordelijk pootgoedgebied en in de Veenkoloniën. Hierbij worden percelen die gevoelig zijn voor bodemziekten vergeleken met percelen die dat juist niet zijn. Daarnaast worden er ook fysisch-chemische analyses uitgevoerd op grondmonsters van deze percelen. Door al deze gegevens te combineren verwachten we meer inzicht te krijgen in de relatie tussen bodemleven en andere bodemeigenschappen die bijdragen aan de ziekteweerbaarheid van een perceel. Het kunnen meten en interpreteren van bodemleven in de akkerbouw kan helpen bij goed bodembeheer en daarmee het verbeteren of behouden van bodemkwaliteit.

Project Boer bij Kennis

Onder leiding van Aequator is onlangs het project Boer bij Kennis gestart. Het project is een uitwerking en invulling van een deel van de bodemstrategie van de minister van LNV. Ook is het een reactie op de voorgenomen implementatie van maatregelen in het kader van het klimaatbeleid én een ondersteuning van de ambitie om te komen tot een circulaire landbouw. Het helpt de Nederlandse landbouw om stappen voorwaarts te maken via een voortdurende verbetering van haar ‘environmental performance’ en het behouden van een ‘competitive advantage’ voor de industrie. Het project draagt bij aan het halen van de klimaatdoelstellingen van het kabinet en ‘baant de weg’ voor een significante rol van de bodem in het vastleggen van CO2. Het project heeft ook potentiële internationale uitstraling: Nederland als koploper op het vlak van landbouw, waterbeheer en ook onze overlegcultuur (‘polderaars’) is, gecombineerd, terug te vinden in de dit projectvoorstel.

De hoofddoelstelling van Boer bij Kennis is om invulling te geven aan de realisatie van doelen in de bodemstrategie van de minister van LNV over bewustwording en kennisverspreiding over bodem en bodemmanagement naar erfbetreders, zoals loonwerkers en adviseurs in de landbouw, en op deze manier uiteindelijk naar ondernemers, boeren en andere grondgebruikers. Als nevendoelstelling is voorzien om, in samenwerking met WUR-WEnR en Aeres Hogeschool, een certificatiestructuur voor adviseurs en grondgebruikers (loonwerkers, agrariërs) op te zetten voor het duurzaam omgaan met de bodem. We onderzoeken of en op welke wijze certificatie voordelen biedt aan erfbetreders. Daartoe worden één of meerdere concept businessmodellen opgesteld waarmee betrokken actoren duurzaam bodembeheer aantoonbaar in hun bedrijfsvoering kunnen integreren.

Vanaf december 2019 biedt het project Boer bij Kennis diverse cursussen aan, die waar nodig specifieker voor uw regio of sector kunnen worden ingevuld: Bodemcursussen voor erfbetreders (pdf).

Bent u geïnteresseerd? Mail ons op aequator@aequator.nl